Er valt veel te winnen met slim verwarmen

Alle Thuis Klimaat Energie

Plannen en ideeën genoeg om bij te dragen aan de klimaatambities van Tilburg. Afkomstig uit de industrie en met een bouwkundige achtergrond, zag Bob Aertsen 4 jaar geleden al volop kansen om huizen in de toekomst duurzaam te verwarmen. Na het lezen van een artikeltje over het Klimaatfonds, kwam alles in een stroomversnelling. Samen met Maurice van Tholen van HeatLeap rolt hij inmiddels een veelbelovend project uit.

HeatLeap wil woningen verwarmen, zonder CO2-uitstoot. Hiervoor ontwikkelt het bedrijf een intelligente hybride combi ketel, iCV genaamd. De ketel loopt op 2 energiebronnen. Een deel wordt opgewekt via zonnepanelen (voor elektriciteit) en zonnecollectoren (voor warm water) op het eigen dak. Het andere deel kunnen bewoners afnemen van volledig groene elektriciteit leveranciers. De iCV is intelligent en kan in de toekomst vraag en aanbod van stroom afstemmen met het elektriciteitsnetwerk. 

Klimaatfonds 

“Toen ik jaren geleden een berichtje las in de Koerier, ben ik gelijk gaan bellen met de gemeente”, aldus Bob. “Het Klimaatfonds stond toen nog in de kinderschoenen. Wij waren het eerste commerciële bedrijf dat in aanmerking kwam voor de subsidie. Die is voor ons project absoluut essentieel geweest om het eerste deel mee te kunnen financieren. Samen met de gemeente zijn we gaan uitzoeken wat de mogelijkheden waren. Vanwege het lokale karakter, wilde woningcorporatie Tiwos graag meedoen met de proef.” In juli is in een testwoning in de Reit de eerste volledige opstelling van de iCV-ketel geplaatst. Meer informatie over de regeling Klimaatfonds op de pagina Regeling Klimaatfonds Gemeente Tilburg op tilburg.nl. 

Slimmer

Bob: “Het warm houden van een huis is heel belangrijk. Maar het managen van de energie is dat nog veel meer. Tussen 7 en 10 uur ’s ochtends en ’s avonds heb je 2 piekmomenten. De rest van de dag is het relatief rustig. Dat grootverbruik in de spits vindt plaats via het elektriciteitsnetwerk. Dat heeft een beperkte capaciteit. De kans op overbelasting van het netwerk is dus groot, waardoor er miljarden geïnvesteerd moeten worden in extra capaciteit. En dat is jammer, want het kan echt slimmer. De filosofie van ons concept is duurzaam energie-management. Het comfort behouden dat je gewend bent, maar wel vraag en aanbod veel beter op elkaar afstemmen.” 

Maatwerk

De actuele situatie van de totale vraag naar stroom en het aanbod van groene stroom is een groot probleem, volgens Maurice. 78% van alle stroom komt op een piekdag via zonnepanelen en windmolens. “We moeten met z’n allen van het aardgas af. Elektrificatie is een oplossing, maar je ziet dat het netwerk de groei hiervan soms niet meer aankan. Verandering is echt noodzakelijk”, vertelt Maurice. “Vraag en aanbod van elektriciteit moet beter op elkaar afgestemd worden. De opgewekte energie ben je op stille vraagmomenten gewoon kwijt. Het kan toch niet zo zijn, dat je het ene moment energie te kort komt, en het andere moment het teveel aan stroom maar ‘weg moet gooien’. En dus heb je een infrastructuur nodig om vraag en aanbod op elkaar af te kunnen stemmen. Slimmere verwarmingstoestellen, goedkopere batterijen en andere manieren waarmee je energie kunt opslaan voor een later moment. Apparaten die gekoppeld zijn aan een slim netwerk, het zogenaamde ‘smart grid’.”

Concept

Bob: “Ons concept bestaat onder andere uit lokale opslag van energie. In huis bijvoorbeeld via een zeezoutbatterij, maar ook in de wijk. Door het verwarmingssysteem te koppelen aan een intelligent netwerk, zorg je voor een zeer efficiënte verdeling van energie. Tijdens piekmomenten benut je de zonnestroom vanaf je eigen dak, of stroom uit lokale opslag. Tijdens dalmomenten komt de energie via het elektriciteitsnetwerk. Het slimme besturingssysteem kiest dan steeds de meest duurzame en voordeligste stroomvoorziening. Daar hoef je als bewoner niets voor te doen. Het is zo dat de stroomprijs enorm fluctueert per dag. Daar pluk je via een vaste aanbieder nooit de vruchten van. Met de intelligente iCV wordt dat een heel ander verhaal.”

Maurice: “Ons concept lijkt goed aan te sluiten bij de onderhoudsplannen van woningcorporaties. Die hebben een hele uitdaging om 2,4 miljoen huurwoningen te renoveren en te verduurzamen. Warmtenetten en warmtepompen zijn lang niet altijd de meest geschikte of betaalbare oplossing.”
Bob reageert: “Een warmtepomp installeren is ook niet nodig. Het iCV-systeem vervangt de huidige gasgestookte CV-ketel. Hij kan op dezelfde plek staan en je kunt de bestaande radiatoren laten hangen. Daarbij komen zonnepanelen en -collectoren op het dak, een zonneboiler voor opslag van de thermische warmte en de volledig klimaatneutrale manier van verwarmen kan van start.”

Monitoring

Met de intelligente software van het iCV-systeem zijn voorspellingen te doen, waarmee je uitval van de verwarming kunt voorkomen. Zoals tijdig de waterdruk van het leidingsysteem bijvullen. Maurice: “Mensen krijgen automatisch een seintje. Door op afstand te monitoren, voorkom je storingen en hoeft er geen monteur langs te komen. Dat draagt bij aan het wooncomfort en zorgt voor minder onderhoudskosten. Uiteraard is het wel zaak om de privacy te garanderen.

Proeven

Bob: “We staan nu voor een volgende grote stap: het op grotere schaal installeren van iCV’s. Daarbij worden minimaal 10 woningen op een wijknetwerkje aangesloten. Zodat ook de zogenoemde ‘smart grid’ voor de opslag van energie kan worden uitgetest. Dat betekent weer een flinke investering. En dus doen wij nogmaals een beroep op het Klimaatfonds om dit mede mogelijk te maken. Daarna kunnen honderden of duizenden exemplaren van dit product geïnstalleerd worden, en vloeit de bijdrage uit het Klimaatfonds voor fase 1 en 2 weer terug naar het fonds.”

Tilburg heeft onze prioriteit. Maar eind dit jaar gaan we ook een proef draaien in Zuid-Holland. In de proeftuin The Green Village van TU Delft gaan we later dit jaar nog meer gebruikerstesten uitvoeren. En zo werken we samen verder aan het bedenken van oplossingen voor het klimaatprobleem.”