Wat doet de gemeente?

Alleen samen kunnen we Tilburg voor 2045 klimaatneutraal maken. Inwoners, bedrijven, maar ook de gemeente zelf. We vertellen je graag hoe we dat doen.

Onze aanpak naar een duurzamer Tilburg

Er komen grote veranderingen aan. We hebben een nieuw systeem nodig voor het verwarmen en koelen van onze woningen en gebouwen. We gaan zoveel mogelijk energie besparen en duurzaam opwekken. En we passen onze omgeving aan op het veranderende klimaat. Daarnaast recyclen we materialen en stappen we over op duurzamer vervoer.

De gemeente Tilburg heeft tussen 2020 en 2022 de volgende speerpunten voor de energietransitie.

  • Energiebesparing binnen de hele gemeente: 
    We ondersteunen huiseigenaren en VvE's met het programma Aan de slag met je huis. Met de woningcorporaties lopen afspraken over de verduurzaming van de huurwoningen. Zelf verduurzamen we gemeentelijke kantoren en gebouwen.
  • Bedrijventerreinen verduurzamen:
    Samen met Tilburgse bedrijven en de provincie werken we aan het verduurzamen van kantoren, bedrijfspanden en de bedrijfsvoering. Elk terrein sluiten een Green Deal over energie, circulariteit en klimaatadaptatie. Tien grootste energieverbruikers nemen maatregelen na een energiescan op maat. Ook ontwikkelen we duurzame warmtebronnen om het huidige warmtenet van duurzame warmte te voorzien.
  • Duurzaam opwekken van energie:
    Samen met andere gemeenten in de regio Hart van Brabant ontwikkelen we energiehubs. Dit zijn locaties voor de grootschalige opwek van duurzame energie met zonneparken en windmolens. Binnen de gemeente stimuleren wij de aanleg van zonnepanelen op daken van woningen en bedrijven. 
  • Stap voor stap stoppen met fossiele brandstof: 
    Samen met inwoners en andere betrokkenen maken we warmte-uitvoeringsplannen voor de eerste 5 wijken. In zo'n plan staat hoe een buurt van het aardgas kan afstappen. De Kruidenbuurt is koploper. Zelf koopt de gemeente groene energie in voor bijvoorbeeld verlichting van wegen en verwarming van gebouwen. 
  • Duurzaam warmtenet in Tilburg-Zuid:
    Samen met instellingen, bedrijven en inwoners onderzoeken we de aanleg van een collectief net voor warmte en koude in het zuiden van Tilburg.

Voor een nieuwe manier van verwarmen in Tilburg werkt de gemeente aan een plan: de Transitievisie Warmte. Dat maken we op zijn Tilburgs: samen met inwoners, ondernemers en instellingen. We kijken naar welke duurzame en betaalbare opties er zijn om van het aardgas af te gaan.

Al weten we nog niet alles, we doen wat sowieso slim is: isoleren en groene energie opwekken. We steken dus nu al de handen uit de mouwen. Door woningen en gebouwen overal in Tilburg goed te isoleren, is minder energie nodig. Aanpassingen doen we liefst op een slim moment: bij verhuizing, onderhoud of verbouwing. Nieuwbouw is al zonder aardgasaansluiting en goed geïsoleerd. Door je woning of pand op tijd klaar te maken, kunnen we overstappen op duurzame warmtebronnen die het milieu niet belasten. Daarnaast kun je energie besparen met kleine aanpassingen en bewust gedrag. Want energie die we niet verbruiken, hoeven we ook niet op te wekken.

In dertig regio's in Nederland werken gemeentes samen om alle doelen van het Klimaatakkoord te behalen. Tilburg werkt samen in de regio Hart van Brabant. Die bestaat uit Tilburg, Gilze en Rijen, Oisterwijk, Dongen, Waalwijk, Goirle, Hilvarenbeek, Loon op Zand en Heusden. Samen hebben we onderzocht hoe we duurzame elektriciteit kunnen opwekken en hoeveel. En waar er ruimte is voor zonnevelden of windmolens.

Wat betekent dat voor Tilburg?

Als onderdeel van Hart van Brabant kijkt Tilburg ook naar waar wij energie kunnen opwekken. Nadat alle volksvertegenwoordigers akkoord zijn gegaan met de Regionale Energie en Klimaatstrategie (REKS), is het plan op 1 juli 2021 naar het Rijk gegaan. In het plan staan ook zoekgebieden voor het grootschalig opwekken van duurzame energie. Zoekgebieden zijn bijvoorbeeld bedrijventerreinen, rondom de Spinder en lang de A58. Samen met omwonenden en andere betrokkenen gaan we nu uitwerken hoe we wind- en zonneparken kunnen ontwikkelen.

Om klimaatneutraal te worden, is veel groene energie nodig. Steeds meer mensen wekken zelf zonne-energie op. Zonnepanelen zien we het liefst op daken verschijnen. Toch zullen er ook meer zonneparken en windmolens nodig zijn. De gemeente werkt samen met energieleveranciers aan nieuwe netwerken, aanpassing van het gasnet voor groen gas en uitbreiding van het elektriciteitsnet. Ondertussen gaan ook onderzoeken en innovaties door. In de toekomst komen nieuwe bronnen beschikbaar: warmte uit bijvoorbeeld kanaalwater (aquathermie) en aardwarmte (geothermie). Duurzame biomassa, biogas en waterstof zijn en blijven schaars. Deze bronnen kunnen beperkt worden ingezet, vooral op plekken waar geen alternatief is.

Door nu te beginnen, zijn we op tijd klaar met alle aanpassingen en voorbereidingen. En kunnen we plannen combineren of zijn er kansen, dan grijpen we die graag aan.

In Tilburg wordt door veel partijen gewerkt aan een klimaatbestendige stad. De gemeente heeft, met inbreng van partners, een uitvoeringsagenda gemaakt: Koel Tilburg. Hierin staan concrete doelstellingen die bijdragen aan klimaatadaptatie. Om de klus te klaren is het belangrijk dat er in de stad wordt samengewerkt aan hetzelfde doel. Daarom hebben 25 partners het stapstenendocument ondertekend en sluiten steeds weer nieuwe partners aan. Met die ondertekening committeren zij zich aan 9 stapsteendoelen. Die doelen zorgen ervoor dat Tilburg een stad wordt waar het minder heet is, waar regenwater wordt opgevangen en afgevoerd en kan hergebruikt worden in tijden van droogte.

De gemeente Tilburg voert regelmatig projecten uit om de stad en dorpen beter bestand te maken tegen het veranderende klimaat. 
Hieronder volgt een greep uit de projecten, die zijn uitgevoerd met subsidie van de provincie Noord-Brabant. 

  • We vernieuwden de Tobias Asserlaan en omliggende straten. Dit deden we om de wijk klimaatbestendig te maken én aantrekkelijker voor bewoners en bezoekers. We vervingen bijna 40 duizend vierkante meter bestrating en creëerden groenstroken. De wijk warmt nu minder snel op in hete zomers. We koppelden ook 550 regenpijpen af van het riool. Het regenwater wordt nu naar groenstroken geleid, waar planten dankbaar gebruik van maken. 
  • We legden een regenwaterriool aan, dwars onder de Baroniebaan door. We verbonden hiermee een infiltratievoorziening aan de ene kant van de weg, met singels in woonwijk de Blaak aan de andere kant van de weg. Een mooie stap naar een natuurlijker watersysteem. Ook vergrootten we de kwaliteit van het groen in de wijk. Resultaat: minder risico op wateroverlast, een grotere waterbuffer en een verbeterde leefomgeving voor mens en dier. 
  • De Friezenlaan Zuid was grijs en versteend. Daarom vervingen we stenen door diverse soorten begroeiing en waterdoorlatende bestrating. Ook legden we wadi’s aan. Dit zijn greppels of verlagingen waar we regenwater opvangen en vasthouden, zodat het langzaam in de bodem kan zakken. Dit voorkomt wateroverlast, helpt verdroging tegen te gaan en draagt bij aan meer planten en diersoorten.

Quirijnstok

Om Tilburg leefbaar te houden en om in 2045 klimaatneutraal te worden, is het belangrijk dat we nu actie ondernemen. Een manier om dat doel te bereiken, is om huizen voor te bereiden om van het aardgas af te stappen. Dit kan door bijvoorbeeld isoleren, energiebesparing en duurzame energie opwek. De inwoners krijgen bij verduurzaming hulp van een duurzaamheidsmakelaar. Zij geeft gratis energieadvies en helpt onder andere bij de aanschaf van zonnepanelen. Een buurtteam denkt mee over projecten en acties om als wijk te verduurzamen. In deze wijk zijn we onder andere bezig met de projecten Mozartflat en Beethovenlaan. 

Mozartflat

In deze flat werken we samen met de grootste duurzame en aardgasvrije Vereniging van Eigenaren in Tilburg. Zo krijgt de Mozartflat een klimaatgevel en gaan alle 256 woningen van het aardgas af. Een klimaatgevel betekent dat er glas voor de balkons wordt geplaatst. Dit glas maakt slim gebruik van de warmte van de zon en zorgt voor frisse lucht. Zo zorgt de gevel voor een fijne binnentemperatuur en is er minder energie nodig om te verwarmen.

Beethovenlaan

Aan de Beethovenlaan hebben bijna alle huizen inmiddels een goed geïsoleerd dak. Dat bespaart kostbare energie. Ook loopt een onderzoek hoe de straat aardgasvrij kan worden. De buurt wil dat graag samen oppakken. De gemeente Tilburg onderzoekt samen met hen de mogelijkheden.

Lees meer op de pagina Quirijnstok op deze website.

Kruidenbuurt

Dubbel Duurzaam: dat is de wijkaanpak in de Kruidenbuurt. Wij verbeteren woningen, de woonomgeving en de sfeer in de buurt. WonenBreburg en TBV Wonen maken de huurhuizen energiezuiniger en halen ze van het aardgas af. De gemeente Tilburg kijkt of we dat ook voor koophuizen kunnen doen. Ook zorgen we ervoor dat de algemene ruimte, de straten, parken en verlichting zo duurzaam mogelijk zijn.

Lees meer over de aanpak in de Kruidenbuurt op de pagina Kruidenbuurt op deze website.

Tilburg-Zuid

In Tilburg-Zuid gaan we de komende jaren aan de slag met de aanleg van een modern warmte-koude-net. Dat is een netwerk van leidingen onder de grond, waar warm en koud water doorheen stroomt. Dat warme water is voor het verwarmen en het koude water voor de koeling van de huizen en gebouwen. Het net zorgt voor uitwisseling van warmte en koude tussen aangesloten gebouwen. 

Lees meer over de aanpak in Tilburg-Zuid op de pagina Warmte Tilburg-Zuid.

Wil je ook samen met anderen aan de slag in jouw wijk? Stuur ons een bericht via het contactformulier op deze website. Dan kijken we wat de mogelijkheden zijn.

Ons doel houden we in de gaten met de klimaatmonitor. Hiermee zien we hoever we zijn met energiegebruik verminderen en met verduurzamen. Het uiteindelijke doel is minder CO2-uitstoot. Door alle huizen en gebouwen te verduurzamen, werken we aan een klimaatneutraal Tilburg in 2045. Draag ook jouw steentje bij en ga aan de slag met je huis.